1. Khí tượng
a. Hiện tượng ENSO
Hiện tượng ENSO: Hiện nay, trạng thái khí quyển và đại dương đang trong điều kiện El Nino. Dự báo từ tháng 3 - 5/2024 năm 2024, El Nino tiếp tục duy trì với xác suất trên 90%.
b. Cảnh báo khả năng xuất hiện các hiện tượng thời tiết nguy hiểm
- Bão, ATNĐ: Từ tháng 03 đến tháng 05/2024, trên Biển Đông ít có khả năng xuất hiện bão/ATNĐ.
- Không khí lạnh: Tháng 3, 4/2024, cường độ gió mùa đông bắc (KKL) yếu hơn TBNN. Có khoảng 04-06 đợt KKL ảnh hưởng đến khu vực Thái Nguyên.
- Mưa nhỏ, mưa phùn, sương mù: Tháng 3, 4/2024 có khả năng xảy ra nhiều hơn so với TBNN, khoảng 25-30 ngày.
- Mưa dông, lốc, sét, mưa đá: Hiện tượng mưa dông cục bộ và dông, lốc, sét, mưa đá, gió giật mạnh có khả năng xuất hiện trong các tháng giao mùa (tháng 4, 5).
- Nắng nóng: Nắng nóng xuất hiện từ trung tuần tháng 5. Hiện tượng nắng nóng và nắng nóng gay gắt có khả năng xuất hiện nhiều hơn TBNN, có khả năng xảy ra nắng nóng đặc biệt gay gắt.
Khả năng tác động đến môi trường, điều kiện sống, cơ sở hạ tầng, các hoạt động kinh tế - xã hội:
- Mưa nhỏ, mưa phùn kèm theo sương mù làm giảm tầm nhìn khi tham gia giao thông, hiện tượng nồm ẩm ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh hoạt của người dân.
- Trong các tháng giao mùa cần đề phòng mưa dông cục bộ kèm theo gió mạnh và dông, lốc sét, mưa đá ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của người dân.
- Nắng nóng: nắng nóng kết hợp với độ ẩm trong không khí giảm thấp có nguy cơ xảy ra cháy nổ và hỏa hoạn ở khu vực dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao và nguy cơ xảy ra cháy rừng. Ngoài ra, nắng nóng còn có thể gây tình trạng mất nước, kiệt sức, đột qụy do sốc nhiệt đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.
c. Phân tích nền nhiệt độ, lượng mưa trên các khu vực so với TBNN
- Nhiệt độ trung bình 3 tháng (tháng 3, 4 và 5/2024) phổ biến ở mức cao hơn so với TBNN từ 1.0 - 1.5 oC (TBNN: 23.9 - 24.0 độ C).
- Tổng lượng mưa 3 tháng (tháng 3, 4 và 5/2024) phổ biến ở mức xấp xỉ đến thấp hơn TBNN (TBNN: 378.2 - 409.2 mm).
2. Thủy văn và nguồn nước
a. Diễn biến xu thế, trị số mực nước
- Từ tháng 03 đến tháng 5/2024, mực nước tại các sông suối trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên dao động theo xu thế tăng dần;
- Mực nước trung bình các tháng: Tại trạm thuỷ văn Gia Bẩy: Tháng 3 ở mức thấp hơn trị số TBNN; tháng 4,5 ở mức cao hơn so với TBNN. Tại trạm thuỷ văn Chã ở mức xấp xỉ và cao hơn so với TBNN. Cụ thể như sau:
+ Tại trạm thủy văn Gia Bảy: Tháng 3/2024 mực nước trung bình có khả năng ở mức thấp hơn TBNN (Htb TBNN: 2075 cm); Tháng 4/2024 mực nước trung bình có khả năng ở mức cao hơn TBNN (Htb TBNN: 2098 cm); Tháng 5/2024 mực nước trung bình có khả năng ở mức cao hơn TBNN (Htb TBNN: 2115 cm).
+ Tại trạm thủy văn Chã: Tháng 03/2024 mực nước trung bình có khả năng ở mức xấp xỉ TBNN (Htb TBNN: 63 cm); Tháng 4/2024 mực nước trung bình có khả năng ở mức cao hơn TBNN (Htb TBNN: 85 cm); Tháng 5/2024 mực nước trung bình có khả năng ở mức xấp xỉ TBNN (Htb TBNN: 130 cm).
- Cảnh báo hiện tượng thủy văn nguy hiểm: Là các tháng cuối mùa cạn nên trên các sông suối nhỏ có khả năng xảy ra tình trạng thiếu hụt nguồn nước.
- Khả năng tác động đến môi trường, điều kiện sống, cơ sở hạ tầng, các hoạt động kinh tế- xã hội: Mực nước trên các sông suối nhỏ xuống thấp đề phòng thiếu hụt nguồn nước ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh tế xã hội.
b. Diễn biến tổng lượng nước mưa, tổng lượng nước mặt
- Tổng lượng mưa 3 tháng tiếp theo: Tổng lượng mưa 3 tháng (tháng 3, 4 và 5/2024) phổ biến ở mức xấp xỉ đến thấp hơn TBNN (TBNN: 378.2 - 409.2 mm). Theo tham khảo Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia: TLM tháng 3-4/2024 có khả năng thiếu hụt so với TBNN từ 5-15mm. TLM tháng 5/2024 phổ biến xấp xỉ so với TBNN.
- Tổng lượng dòng chảy 3 tháng tiếp theo: Lượng dòng chảy từ tháng 3 đến tháng 5/2024 trên các sông suối khả năng ở mức xấp xỉ TBNN. Theo tham khảo Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn quốc gia: Từ tháng 3-5/2024, dòng chảy trên các sông và các hồ chứa lớn khu vực Bắc Bộ tiếp tục thiếu hụt so với TBNN.
c. Cảnh báo hiện tượng thủy văn nguy hiểm
- Từ tháng 3/2024 đến hết tháng 5/2024: Tháng 3,4/2023: Giai đoạn này là các tháng mùa kiệt trên các sông nên có khả năng xảy ra hạn hán, thiếu hụt nước. Tháng 5/2023, có khả năng xảy ra lũ tiểu mãn, lũ quét, sạt lở đất ở vùng đồi núi và úng ngập cục bộ tại các vùng trũng.
- Khả năng tác động đến môi trường, điều kiện sống, cơ sở hạ tầng, các hoạt động kinh tế - xã hội: Tháng 3,4/2023 đề phòng hạn hán, thiếu hụt nước ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp; Tháng 5/2024 đề phòng mưa lớn gây lũ, ngập úng cục bộ và cản trở giao thông đi lại của người dân.
III. Xu thế thời tiết, thủy văn từ tháng 6 đến tháng 8/2024
1. Khí tượng
a. Diễn biến xu thế nền nhiệt độ, lượng mưa
- Nhiệt độ trung bình 3 tháng: Từ tháng 6-8/2024 nhiệt độ phổ biến cao hơn TBNN từ 0.5-1.5 độ C (TBNN: 28.4 - 28.8oC).
- Tổng lượng mưa 3 tháng: Từ tháng 6-8/2024, tổng lượng mưa phổ biến xấp xỉ và cao hơn so với TBNN (TBNN: 877.1 – 970.9 mm).
b. Cảnh báo khả năng xuất hiện các hiện tượng thời tiết nguy hiểm
- Bão, ATNĐ: Từ tháng 6 - 8/2024 trên khu vực Biển Đông có khả năng xuất hiện bão/ATNĐ ảnh hưởng đến tỉnh Thái Nguyên.
- Nắng nóng: Nắng nóng tập trung trong tháng 6 và có khả năng kéo dài đến nửa đầu tháng 8/2023. Toàn mùa có khoảng 6 - 8 đợt nắng nóng, trong đó có khoảng 2 - 3 đợt nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt.
- Mưa lớn, lốc, sét: Từ tháng 6 - 8/2023 có khoảng 02 đến 04 đợt mưa vừa, mưa to diện rộng.
Khả năng tác động đến môi trường, điều kiện sống, cơ sở hạ tầng, các hoạt động kinh tế - xã hội:
- Bão và ATNĐ gây ra gió mạnh; ngoài ra hiện tượng mưa lớn, dông, lốc, mưa đá có thể ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động sản xuất và sức khỏe cộng đồng.
- Mưa lớn có thể làm ngập úng khu đô thị, vùng trũng thấp và hiện tượng lũ quét, sạt lở đất ở vùng có địa hình dốc, có thể ảnh hưởng đến tính mạng con người, cản trở giao thông, gây ô nhiễm môi trường, dịch bệnh, thiệt hại mùa màng.
- Trong tháng 6, 7 khả năng xuất hiện nhiều đợt nắng nóng và nắng nóng gay gắt, cần đề phòng nguy cơ xảy ra cháy nổ và hỏa hoạn ở khu vực dân cư do nhu cầu sử dụng điện tăng cao và nguy cơ xảy ra cháy rừng. Ngoài ra, nắng nóng còn có thể gây tình trạng mất nước, kiệt sức, đột qụy do sốc nhiệt đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.
2. Thủy văn và nguồn nước
- Diễn biến xu thế mực nước
Từ tháng 6 đến tháng 8/2024, mực nước trên các sông suối trong tỉnh dao động theo xu thế tăng. Trên sông Cầu có khả năng xuất hiện lũ nhỏ, biên độ mực nước dao động từ 1-3m. Mực nước trung bình tháng tại các trạm thuỷ văn Gia Bẩy và Chã ở mức xấp xỉ TBNN;
- Diễn biến xu thế tổng lượng nước mưa, tổng lượng nước mặt
+ Tổng lượng nước mưa 3 tháng tiếp theo: Tháng 6,7,8/2024 có tổng lượng nước mưa ở mức xấp xỉ so với TBNN.
+ Tổng lượng dòng chảy 3 tháng tiếp theo: Lượng dòng chảy các tháng trên sông Cầu khả năng thấp hơn TBNN từ 20-30%.
- Cảnh báo các hiện tượng thủy văn nguy hiểm: Là các tháng bắt đầu mùa mưa lũ nên có khả năng xuất hiện lũ, lũ quét, sạt lở đất ở các vùng sườn núi cao, ngập úng tại các vùng trũng thấp, đô thị...
- Khả năng tác động đến môi trường, điều kiện sống, cơ sở hạ tầng, các hoạt động kinh tế - xã hội: Đề phòng lũ gây ngập ven sông, sạt lở các tuyến đê xung yếu, ảnh hưởng tới tài sản, giao thông; Thiệt hại rau, lúa hoa mầu….