Hà Nội điều chỉnh giờ thu gom rác từ 20 giờ nhằm giảm ùn tắc giao thông, nhưng khiến áp lực công việc dồn mạnh lên ca tối của công nhân vệ sinh môi trường.
Chính từ thực tế đó, bài toán tổ chức lại hoạt động thu gom rác tại các phường, xã trên địa bàn thành phố được đặt ra cấp thiết hơn bao giờ hết, vừa bảo đảm giao thông thông suốt, vừa duy trì vệ sinh môi trường đô thị.
Công nhân vệ sinh môi trường khẩn trương thu gom rác trong ca tối khi toàn bộ lượng rác trong ngày được xử lý tập trung từ 20 giờ. Ảnh: Thùy Dung.
Tháo gỡ nhiều “điểm đen”
Sau khi triển khai các quyết định về tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, phường Giảng Võ (TP. Hà Nội) đã chủ động xây dựng phương án đấu thầu dịch vụ môi trường với nhiều tiêu chí nâng cao. Trong đó, việc tăng cường vệ sinh môi trường, hiện đại hóa công tác thu gom được chú trọng nhằm bảo đảm tiêu chí “sáng - xanh - sạch - đẹp”.
Từ yêu cầu đó, công tác thu gom rác trên địa bàn được tổ chức ngày càng bài bản hơn. Hiện nay, rác được thu gom đúng khung giờ; lực lượng thu gom cơ động bằng xe đạp điện cũng được bố trí để kịp thời xử lý các trường hợp phát sinh ngoài giờ quy định.
Các điểm tập kết rác được quây kín, lắp băng rôn tuyên truyền, góp phần hạn chế ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị và giảm tình trạng phát sinh các “điểm đen” về môi trường.
Theo ông Bùi Kim Co, Trưởng Phòng Hạ tầng đô thị - Giải phóng mặt bằng (Ban Quản lý Dự án Đầu tư - Hạ tầng phường Giảng Võ), phường đã lắp đặt camera tại những điểm thường xuyên phát sinh “chân rác” để giám sát, đồng thời kiên quyết xử lý các hành vi vi phạm.
“Những trường hợp đổ rác không đúng quy định sẽ được ghi nhận bằng hình ảnh, video và mời lên làm việc theo quy định”, ông Bùi Kim Co cho biết.
Song song với biện pháp giám sát, công tác tuyên truyền cũng được đẩy mạnh thông qua nhiều hình thức như loa không dây, tuyên truyền lưu động và vận động trực tiếp từ cán bộ cơ sở nhằm nâng cao nhận thức của người dân trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường.
Các xe thu gom rác được tập kết trên địa bàn phường Giảng Võ, bảo đảm đường phố thông thoáng trong giờ cao điểm nhưng cũng cho thấy áp lực dồn vào ca đêm. Ảnh: Thu Trang.
Tuy nhiên, theo đánh giá của địa phương, ý thức của một bộ phận người dân vẫn chưa đồng đều, đôi khi ảnh hưởng đến hiệu quả chung của công tác thu gom. Đây vẫn là một “điểm nghẽn” cần tiếp tục được tháo gỡ trong thời gian tới.
Hiện phường Giảng Võ có 21 điểm cẩu rác, 9 xe vận chuyển và 3 xe quét hút, xử lý trung bình khoảng 103 tấn rác mỗi ngày. Với hệ thống này, về cơ bản đã đáp ứng nhu cầu thực tế, không còn tình trạng rác tồn đọng kéo dài như trước.
Đề xuất phương án “chia tải” cho xe thu gom
Đáng chú ý, việc quy định xe cẩu rác hoạt động từ 20 giờ hằng ngày đã góp phần giảm đáng kể tình trạng ùn tắc giao thông trong giờ cao điểm, tạo điều kiện cho việc lưu thông thuận lợi hơn trên nhiều tuyến phố nội đô.
Việc điều chỉnh thời gian thu gom sang khung giờ từ 20 giờ được đánh giá là phù hợp trong bối cảnh áp lực giao thông ban ngày ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, theo ông Bùi Kim Co, giải pháp này cũng bộc lộ những bất cập khi toàn bộ khối lượng công việc bị dồn vào buổi tối.
Thực tế cho thấy, khi hoạt động thu gom tập trung trong một khung giờ cố định, công nhân vệ sinh môi trường phải làm việc với cường độ cao trong thời gian ngắn, ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe và làm gia tăng nguy cơ rủi ro lao động.
Bên cạnh đó, lượng rác tích tụ trong cả ngày cũng khiến công tác xử lý ban đêm trở nên quá tải, đặc biệt vào những ngày cuối tuần hoặc thời điểm phát sinh nhiều rác thải sinh hoạt.
Từ thực tế này, phường đã trao đổi với đơn vị môi trường đô thị để xây dựng phương án tăng cường nhân lực, bố trí thời gian làm việc hợp lý hơn, vừa bảo đảm quyền lợi, sức khỏe lâu dài cho công nhân, vừa tuân thủ các quy định của pháp luật lao động.
Trước áp lực dồn vào ca tối, ông Co cũng đề xuất cho phép một số phương tiện thu gom hoạt động vào ban ngày tại những khu vực phù hợp. Theo ông, giải pháp “chia tải” này sẽ giúp giảm áp lực cho ban đêm, đồng thời nâng cao hiệu quả tổng thể của hệ thống thu gom rác trên địa bàn.
Điểm tập kết rác tại phường Giảng Võ hoạt động nhộn nhịp về đêm, phản ánh khối lượng rác cần được xử lý. Ảnh: Thu Trang.
Hướng tới mục tiêu xây dựng đô thị “không rác tồn đọng”, phường Giảng Võ đang tiếp tục hoàn thiện các giải pháp từ tổ chức thu gom, đầu tư phương tiện đến nâng cao ý thức cộng đồng.
Việc điều chỉnh giờ thu gom rác từ 20 giờ được xem là bước đi đúng hướng trong bài toán giảm ùn tắc giao thông đô thị. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả tối ưu, việc triển khai cần linh hoạt hơn, đặc biệt là phương án phân bổ hợp lý giữa ban ngày và ban đêm.
Quan trọng hơn, mỗi người dân cần thay đổi thói quen, tuân thủ quy định về đổ rác đúng giờ, đúng nơi, góp phần xây dựng môi trường sống văn minh, bền vững cho Thủ đô.