Ngày 24/6/2026, đồng chí Nông Quang Nhất, Phó Chủ tịch UBND tỉnh ký ban hành Kế hoạch số 282/KH-UBND thực hiện “Chiến lược dân số Việt Nam” giai đoạn 2026 - 2030 trên địa bàn tỉnh.
Đồng chí Nông Quang Nhất, Phó Chủ tịch UBND tỉnh
Theo đó, tỉnh xác định tiếp tục chuyển trọng tâm chính sách dân số từ kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển, giải quyết toàn diện các vấn đề về quy mô, cơ cấu, phân bố và chất lượng dân số. Việc duy trì mức sinh thay thế, kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh, tận dụng hiệu quả cơ cấu dân số vàng, thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng dân số được xác định là những nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt giai đoạn.
Kế hoạch đề ra mục tiêu đến năm 2030 quy mô dân số tỉnh đạt khoảng 1.845,7 nghìn người, tốc độ tăng dân số bình quân đạt 1,52%; duy trì mức sinh thay thế (bình quân mỗi phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ có 2,1 con). Tỷ số giới tính khi sinh được kiểm soát dưới 109 bé trai/100 bé gái sinh ra sống; tỷ lệ trẻ em dưới 15 tuổi đạt khoảng 22%, tỷ lệ người cao tuổi từ 65 tuổi trở lên đạt khoảng 11%.
Cán bộ y tế thực hiện tư vấn, tầm soát sức khỏe cho người dân. Hoạt động nhằm nâng cao chất lượng dân số và đáp ứng các mục tiêu về chăm sóc sức khỏe
Cùng với đó, tỉnh tập trung nâng cao chất lượng dân số thông qua việc mở rộng tiếp cận các dịch vụ y tế và chăm sóc sức khỏe. Phấn đấu 90% nam, nữ thanh niên được tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn; giảm 50% số cặp tảo hôn và 60% số cặp hôn nhân cận huyết thống; 70% phụ nữ mang thai được tầm soát trước sinh và 90% trẻ sơ sinh được tầm soát sơ sinh. Đặc biệt, 100% người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần mỗi năm, có thẻ bảo hiểm y tế và được quản lý, chăm sóc sức khỏe tại cộng đồng. Tuổi thọ bình quân đạt từ 75,5 tuổi trở lên, trong đó thời gian sống khỏe mạnh đạt tối thiểu 68 năm; chiều cao trung bình của thanh thiếu niên được cải thiện tăng tối thiểu 1,5 cm.
Trong định hướng phân bố dân số, tỉnh đặt mục tiêu nâng tỷ lệ dân số đô thị lên trên 45%, đồng thời bố trí, sắp xếp dân cư hợp lý tại các khu vực miền núi, vùng khó khăn, bảo đảm người di cư được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ xã hội cơ bản. Song song với đó, tỉnh đẩy mạnh xây dựng và vận hành cơ sở dữ liệu dân cư, bảo đảm 100% dân số được đăng ký, quản lý trên hệ thống thống nhất, phục vụ hiệu quả công tác quản lý và hoạch định chính sách.
Để thực hiện các mục tiêu trên, UBND tỉnh yêu cầu các sở, ban, ngành và địa phương triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong đó, tập trung tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp; hoàn thiện cơ chế, chính sách về dân số phù hợp với thực tiễn địa phương; đẩy mạnh truyền thông, vận động thay đổi nhận thức và hành vi của người dân theo hướng “mỗi cặp vợ chồng sinh đủ 2 con”.
Người dân xã Đồng Phúc thăm khám sức khỏe tại Trạm Y tế xã
Ngành Y tế giữ vai trò nòng cốt trong việc phát triển mạng lưới dịch vụ dân số và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình, tầm soát trước sinh, sơ sinh, hỗ trợ sinh sản và chăm sóc người cao tuổi. Đồng thời, tỉnh chú trọng phát triển hệ thống y tế cơ sở, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ cho người dân, đặc biệt ở vùng sâu, vùng xa.
Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý dân số được xác định là giải pháp quan trọng. Hệ thống dữ liệu dân số sẽ được hoàn thiện, bảo đảm kết nối, liên thông với các cơ sở dữ liệu quốc gia, phục vụ hiệu quả công tác điều hành và xây dựng chính sách.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm nguồn lực thực hiện từ ngân sách nhà nước và huy động các nguồn lực hợp pháp khác; đồng thời kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ làm công tác dân số các cấp. Công tác phối hợp liên ngành, sự tham gia của MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội, cùng sự đồng thuận của Nhân dân, được xác định là yếu tố then chốt quyết định hiệu quả triển khai.
UBND tỉnh giao Sở Y tế chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương tổ chức triển khai, theo dõi, kiểm tra, giám sát và định kỳ báo cáo kết quả thực hiện theo quy định.
Việc ban hành Kế hoạch thể hiện quyết tâm của tỉnh trong việc chủ động ứng phó với những biến động về dân số, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững trong giai đoạn tới.