Trong xu thế phát triển bền vững và thực hiện cam kết giảm phát thải khí nhà kính, Thái Nguyên đang từng bước thúc đẩy chuyển đổi sang giao thông xanh bằng nhiều giải pháp đồng bộ. Từ phát triển hạ tầng trạm sạc, gia tăng phương tiện sử dụng năng lượng điện đến ban hành cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư, tỉnh đang tạo nền tảng hình thành hệ sinh thái giao thông hiện đại, thân thiện với môi trường, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Hạ tầng và phương tiện điện bứt tốc
Hệ thống trạm sạc được mở rộng, tạo thuận lợi cho người dân sử dụng phương tiện giao thông xanh
Chỉ vài năm trước, ô tô điện còn là hình ảnh khá mới mẻ tại Thái Nguyên. Đến nay, những chiếc taxi điện, xe cá nhân chạy điện cùng hệ thống trạm sạc đã xuất hiện ngày càng phổ biến trên nhiều tuyến đường, khu dân cư và trung tâm thương mại.
Một trong những động lực quan trọng thúc đẩy quá trình chuyển đổi là hạ tầng sạc điện được đầu tư nhanh chóng và ngày càng đồng bộ. Hiện toàn tỉnh đã lắp đặt trên 300 trạm sạc điện tại các khu đô thị, trung tâm thương mại, khu dân cư, bến xe và các tuyến giao thông trọng điểm, tạo điều kiện thuận lợi để người dân và doanh nghiệp sử dụng phương tiện điện.
Cùng với sự phát triển của hạ tầng, số lượng phương tiện sử dụng năng lượng điện cũng tăng mạnh. Toàn tỉnh hiện có hơn 2.500 ô tô điện, trong đó trên 1.000 xe taxi điện đang hoạt động. Những con số này cho thấy xu hướng chuyển dịch sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch ngày càng rõ nét, đặc biệt trong lĩnh vực vận tải hành khách.
Một trạm sạc xe điện tại phường Phan Đình Phùng phục vụ nhiều dòng ô tô điện, góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông xanh trên địa bàn tỉnh
Theo ghi nhận, các doanh nghiệp vận tải ngày càng quan tâm đến việc sử dụng phương tiện xanh bởi hiệu quả kinh tế đã được chứng minh rõ ràng. Ông Nguyễn Mạnh Hà, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải tỉnh Thái Nguyên, cho biết: Hiện khoảng 65% số xe taxi của các đơn vị thành viên Hiệp hội đã chuyển sang sử dụng xe điện. Hiệp hội đang phối hợp với các doanh nghiệp sản xuất ô tô lựa chọn các dòng xe phù hợp với từng loại hình kinh doanh, đồng thời hỗ trợ các đơn vị xây dựng lộ trình chuyển đổi giai đoạn 2025 - 2030 theo hướng đồng bộ, hiệu quả và bền vững.
Chính sách tạo động lực chuyển đổi
Bên cạnh sự chủ động của doanh nghiệp, các cơ chế, chính sách hỗ trợ của tỉnh đang trở thành "đòn bẩy" quan trọng thúc đẩy phát triển giao thông xanh. Hiện nay, Thái Nguyên có hơn 6.300 phương tiện kinh doanh vận tải cùng 198 tuyến vận tải hành khách nội tỉnh và liên tỉnh. Mỗi năm, hệ thống xe buýt phục vụ khoảng 2,57 triệu lượt hành khách, giữ vai trò quan trọng trong phát triển giao thông công cộng. Nhằm từng bước giảm phát thải trong hoạt động vận tải, tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030, ít nhất 50% số xe buýt và taxi đầu tư mới sử dụng năng lượng xanh.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 35/2025/NQ-HĐND quy định chính sách hỗ trợ phát triển vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt. Theo đó, các doanh nghiệp đầu tư xe buýt sử dụng năng lượng xanh được hỗ trợ lãi suất vay vốn 6%/năm trên dư nợ thực tế, với hạn mức vay tối đa bằng 80% giá trị phương tiện và thời gian hỗ trợ không quá 7 năm. Chính sách này góp phần giảm áp lực tài chính, tạo điều kiện để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư, đổi mới phương tiện.
Đồng chí Phạm Quang Anh, Giám đốc Sở Xây dựng cho biết, phát triển giao thông xanh là một trong những định hướng trọng tâm nhằm giảm phát thải, bảo vệ môi trường và xây dựng hệ thống giao thông hiện đại, bền vững. Thời gian qua, Sở đã phối hợp với các địa phương, doanh nghiệp triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, từ phát triển hạ tầng trạm sạc, khuyến khích đầu tư phương tiện sử dụng năng lượng sạch đến tham mưu ban hành các cơ chế hỗ trợ chuyển đổi phương tiện vận tải công cộng. Thời gian tới, ngành sẽ tiếp tục rà soát quy hoạch, tạo điều kiện mở rộng hạ tầng phục vụ xe điện, bảo đảm thực hiện mục tiêu chuyển đổi phương tiện theo lộ trình của tỉnh.
Lãnh đạo Sở Xây dựng và Hiệp hội Vận tải tỉnh làm việc với Công ty CP Kim Long Motor về các giải pháp phát triển xe buýt điện
Mặc dù quá trình chuyển đổi sang giao thông xanh vẫn đối mặt với không ít thách thức như nhu cầu vốn đầu tư lớn, yêu cầu phát triển hạ tầng đồng bộ hay thay đổi thói quen sử dụng phương tiện của người dân. Tuy nhiên, với định hướng rõ ràng, sự đồng hành của chính quyền cùng sự chủ động của cộng đồng doanh nghiệp, quá trình chuyển đổi sang giao thông xanh tại Thái Nguyên đang tạo ra những chuyển biến tích cực. Không chỉ góp phần giảm phát thải, tiết kiệm năng lượng và cải thiện chất lượng môi trường sống, giao thông xanh còn mở ra cơ hội xây dựng một hệ thống vận tải hiện đại, thông minh. Những bước đi hôm nay sẽ tạo nền móng để Thái Nguyên từng bước hiện thực hóa mục tiêu phát triển xanh, xây dựng đô thị đáng sống và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.