Tìm giải pháp tổng thể đảm bảo điều tiết lũ trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên và hạ du
Chiều 8/4, UBND tỉnh Thái Nguyên tổ chức Hội thảo lấy ý kiến về phương án tổng thể hệ thống đê điều, hồ chứa thủy lợi để bảo đảm điều tiết lũ trên địa bàn tỉnh, các giải pháp chống ngập úng khu vực trung tâm tỉnh. Đồng chí Trịnh Xuân Trường, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy và đồng chí Vương Quốc Tuấn, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì Hội thảo.
Dự Hội thảo có đồng chí Nguyễn Thị Loan, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; lãnh đạo các cơ quan chuyên môn của tỉnh Thái Nguyên, Bắc Ninh, thành phố Hà Nội; đại diện các cục, vụ, viện thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Viện Quy hoạch Thủy lợi Việt Nam và các cơ quan, đơn vị liên quan.
Quang cảnh Hội thảo
Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Vương Quốc Tuấn nhấn mạnh, việc triển khai đồng bộ các giải pháp giảm nhẹ thiên tai, khắc phục tình trạng ngập úng khu vực trung tâm là nhiệm vụ cấp thiết, đang được tỉnh ưu tiên hàng đầu. Theo đó, tỉnh đang tập trung thực hiện các công trình trọng điểm, cấp bách như xây dựng mới cầu Gia Bẩy; đầu tư 15,8 km tuyến đê Hữu Cầu từ Cao Ngạn đến đập Thác Huống; đồng thời triển khai dự án nạo vét hệ thống kênh mương, cống thoát nước, xử lý các điểm nghẽn tại khu vực trung tâm.
Về định hướng tổng thể phòng, chống lũ, tỉnh xác định cần triển khai hệ thống các hồ phân lũ thượng nguồn kết hợp với dự án kiên cố hóa, chỉnh trang tuyến đê hữu sông Cầu nhằm nâng cao năng lực phòng chống lũ. Việc tổ chức Hội thảo không chỉ nhằm tiếp thu ý kiến chuyên gia, nhà khoa học, mà còn hướng tới xây dựng một phương án tổng thể, đồng bộ, khả thi, đáp ứng yêu cầu lâu dài trong công tác phòng, chống thiên tai, bảo đảm phát triển bền vững của tỉnh nhưng không làm gia tăng rủi ro cho khu vực hạ du.
Đại diện Viện Quy hoạch Thủy lợi báo cáo tại Hội thảo
Theo đánh giá của Viện Quy hoạch Thủy lợi, năm 2024 và năm 2025, lưu vực sông Cầu xuất hiện nhiều đợt mưa cực đoan với cường độ, tần suất vượt mức lịch sử. Nguyên nhân không chỉ do biến đổi khí hậu mà còn do hệ thống hạ tầng phòng, chống lũ của tỉnh chưa đồng bộ. Hiện khu vực trung tâm mới có 3 tuyến đê quy mô nhỏ, chưa khép kín, chủ yếu ngăn lũ, chưa đáp ứng yêu cầu tiêu thoát chủ động do thiếu trạm bơm công suất lớn. Ở hạ du, các tuyến đê Chã, Hà Châu chưa đủ khả năng chống chịu khi xảy ra lũ lớn. Một số “điểm nghẽn” dọc sông Cầu làm thu hẹp dòng chảy, ảnh hưởng đến khả năng thoát lũ, là nguyên nhân chính gây ngập úng diện rộng.
Trên cơ sở đó, đơn vị tư vấn đề xuất các nhóm giải pháp trọng tâm: Khơi thông, mở rộng dòng chảy tại các vị trí xung yếu; nâng cấp, xây dựng mới hệ thống đê tả, hữu sông Cầu khu vực trung tâm một cách phù hợp; đồng thời xây dựng các hồ chứa dung tích lớn để phân lũ từ thượng nguồn như hồ Văn Lăng, Yên Trạch, Nghinh Tường, Thanh Mai, Cẩm Giàng. Tổng kinh phí dự kiến khoảng 37.000 tỷ đồng, trong đó ưu tiên đầu tư tuyến đê hữu sông Cầu giai đoạn đến năm 2030. Bên cạnh các giải pháp công trình, tỉnh cũng cần nghiên cứu thực hiện các giải pháp phi công trình như nâng cao hiệu quả vận hành các hồ chứa hiện có; rà soát, điều chỉnh quy hoạch thủy lợi; tăng cường năng lực dự báo, cảnh báo sớm.
Đại diện lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh thảo luận tại Hội thảo
Chuyên gia thuộc Cục Kết cấu Hạ tầng đóng góp ý kiến
Tại Hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận, đóng góp ý kiến về tính khả thi của các phương án, đặc biệt là việc đảm bảo hài hòa lợi ích giữa các địa phương trên lưu vực sông Cầu, tính toán tác động liên vùng, cũng như lộ trình, nguồn lực thực hiện.
Đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Trịnh Xuân Trường phát biểu tại Hội thảo
Phát biểu tại Hội thảo, đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Trịnh Xuân Trường nhấn mạnh: Trong bối cảnh thời tiết cực đoan gia tăng, công tác phòng, chống thiên tai là nhiệm vụ cấp bách, không thể chậm trễ. Đồng chí đề nghị cần xây dựng phương án tổng thể, đồng bộ, có tính liên kết vùng trên toàn lưu vực sông Cầu, với sự điều phối của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Đồng chí yêu cầu UBND tỉnh nghiêm túc tiếp thu các ý kiến, hoàn thiện phương án theo hướng khoa học, khả thi, xác định rõ lộ trình, thứ tự ưu tiên; chủ động huy động, cân đối nguồn lực để triển khai đồng bộ các giải pháp. Mục tiêu là từng bước nâng cao năng lực phòng, chống lũ, giảm ngập úng, nhất là tại khu vực trung tâm.
Đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Vương Quốc Tuấn tiếp thu ý kiến
Tiếp thu ý kiến chỉ đạo của đồng chí Bí thư Tỉnh ủy, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh Vương Quốc Tuấn giao Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu hoàn thiện phương án, báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường trình cấp có thẩm quyền ban hành; đồng thời giao Sở Xây dựng nghiên cứu, đề xuất triển khai các dự án cụ thể bảo đảm đồng bộ, trọng tâm, hiệu quả.