CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ

Nguồn thu từ đất của các dự án đã góp phần tăng thu ngân sách cho phường Bắc Kạn trong quý I/2026 (Ảnh: Tuyến đường cao tốc Chợ Mới - Bắc Kạn đoạn qua phường Bắc Kạn đã được địa phương giải phóng mặt bằng bàn giao cho chủ đầu tư tiến hành thi công)

Phường Bắc Kạn là địa bàn trung tâm của khu vực phía Bắc tỉnh, công tác thu ngân sách được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Ngay từ những tháng đầu năm, chính quyền địa phương đã chủ động phối hợp với cơ quan thuế xây dựng kế hoạch thu cụ thể, phân kỳ rõ ràng theo từng tháng, từng quý, bám sát từng nguồn thu. Trong đó, nguồn thu từ đất tiếp tục được xác định là trụ cột, với việc chuẩn bị sớm các điều kiện tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất, hoàn thiện hồ sơ, thủ tục theo quy định để kịp thời tạo nguồn thu. Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, đến nay tổng thu ngân sách trên địa bàn phường Bắc Kạn đạt trên 45 tỷ đồng, tương đương hơn 43% kế hoạch năm và vượt kịch bản tăng trưởng quý I. Riêng thu tiền sử dụng đất đạt gần 25 tỷ đồng, tương đương gần 58% kế hoạch, tiếp tục giữ vai trò chủ lực trong cơ cấu nguồn thu. Đồng chí Đinh Huy Hoàng, Chủ tịch UBND phường Bắc Kạn cho biết: Trong điều kiện thị trường còn nhiều biến động, sức mua chưa phục hồi mạnh, việc chủ động từ sớm là yếu tố then chốt. Với chỉ tiêu thu trên 103 tỷ đồng, địa phương không chỉ tập trung khai thác hiệu quả nguồn thu từ đất mà còn tăng cường quản lý thu đối với hộ kinh doanh, hợp tác xã; đồng thời siết chặt các lĩnh vực còn tiềm ẩn thất thu như kinh doanh trực tuyến, hoạt động xây dựng tư nhân… nhằm đảm bảo thu đúng, thu đủ, không bỏ sót nguồn thu.

Không chỉ riêng phường Bắc Kạn, nhiều xã trong khu vực cũng ghi nhận tiến độ thu tích cực. Tại xã Bạch Thông, việc chủ động rà soát nguồn thu, xây dựng kịch bản cụ thể và phân công nhiệm vụ rõ ràng đã giúp địa phương đạt khoảng 31% kế hoạch thu ngân sách ngay trong quý I. Trong khi đó, xã Chợ Đồn, dù còn không ít khó khăn, đến hết tháng 4 cũng thu được gần 10 tỷ đồng, đạt khoảng 22,5% dự toán năm. Thực tế cho thấy, việc vào cuộc sớm, bám sát từng nguồn thu đã giúp các địa phương kiểm soát tốt tiến độ, đồng thời tạo thế chủ động trong điều hành ngân sách. Tình trạng dồn thu vào cuối năm vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro từng bước được khắc phục, thay bằng cách tiếp cận linh hoạt, có kế hoạch và kiểm soát chặt chẽ ngay từ đầu năm.

Bên cạnh những kết quả đạt được, cơ cấu nguồn thu vẫn bộc lộ những hạn chế. Tại hầu hết các địa phương, nguồn thu ngân sách hiện chủ yếu dựa vào đấu giá quyền sử dụng đất. Trong khi đó, các hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn còn nhỏ lẻ, quy mô hạn chế, chưa tạo được nguồn thu ổn định. Điều này khiến ngân sách địa phương phụ thuộc đáng kể vào quỹ đất và diễn biến của thị trường bất động sản. Ông Hà Ngọc Việt, Chủ tịch UBND xã Bạch Thông cho biết: Dù địa phương đã chủ động xây dựng kịch bản thu, rà soát kỹ từng nguồn thu, song trong bối cảnh kinh tế còn nhiều khó khăn, việc giảm dần sự phụ thuộc vào nguồn thu từ đất vẫn là thách thức không nhỏ. Đặc thù địa bàn miền núi với hoạt động sản xuất, kinh doanh chậm phát triển, số lượng doanh nghiệp ít, quy mô nhỏ khiến khả năng tạo nguồn thu ổn định còn hạn chế. Do đó, hiện nay nguồn thu từ đất vẫn chiếm tỷ trọng chủ yếu trong cơ cấu ngân sách của địa phương.

Để từng bước khắc phục những hạn chế, các địa phương đã triển khai nhiều giải pháp nhằm mở rộng nguồn thu, đồng thời tăng cường công tác quản lý, chống thất thu ngân sách. Ông Trần Mạnh Cường, Chủ tịch UBND xã cho biết Chợ Mới cho biết: Năm 2025, dù được giao thu 34,2 tỷ đồng từ tiền sử dụng đất nhưng kết quả thực hiện chỉ đạt khoảng 2 tỷ đồng. Trong khi đó, các khoản thu khác dù chỉ được giao 11,6 tỷ đồng lại thu được trên 33 tỷ đồng, chủ yếu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Từ thực tế đó, địa phương xác định, để hoàn thành dự toán thu ngân sách 43,3 tỷ đồng trong năm 2026, Chợ Mới tập trung hỗ trợ doanh nghiệp phát triển, coi đây là nguồn thu chủ lực, lâu dài thay vì phụ thuộc vào nguồn thu từ đất.

Nhiều địa phương chủ động khai thác nguồn thu từ những lĩnh vực khai thác, sản xuất và chế biến gỗ

Đáng chú ý, một số địa phương đã bước đầu khai thác hiệu quả nguồn thu từ kinh tế lâm nghiệp, nhất là từ gỗ rừng trồng. Đồng chí, Nguyễn Thái Hoàng, Chủ tịch UNBD xã Hiệp Lực cho biết: Ngay từ đầu năm, địa phương đã chú trọng khai thác hiệu quả các nguồn thu từ kinh tế lâm nghiệp, đặc biệt là hoạt động khai thác, chế biến và tiêu thụ gỗ rừng trồng, lĩnh vực có nhiều tiềm năng nhờ diện tích rừng sản xuất lớn. Nhờ tăng cường quản lý chặt chẽ các khâu từ khai thác, vận chuyển đến tiêu thụ, nguồn thu ngân sách từ lĩnh vực này từng bước được cải thiện, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế theo hướng bền vững. Nhờ vậy, hết quý I/2026, thu ngân sách trên địa bàn đạt 34% kế hoạch, trong đó nguồn thu chủ yếu đến từ khai thác gỗ và các sản phẩm nông sản.

Để “nuôi dưỡng nguồn thu” bền vững, nhiều địa phương khu vực phía Bắc cũng tăng cường đối thoại, kịp thời nắm bắt và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tích cực phối hợp với cơ quan thuế siết chặt quản lý thuế đối với khu vực kinh tế cá thể; rà soát, cập nhật đầy đủ đối tượng nộp thuế, kiểm soát doanh thu, hạn chế tình trạng thất thu, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh doanh tại nhà và hướng đến kinh doanh trực tuyến. Lĩnh vực xây dựng cơ bản tư nhân vốn được đánh giá còn nhiều dư địa cũng được các địa phương được tăng cường quản lý. Công tác kiểm tra, giám sát các công trình xây dựng, việc kê khai và nộp thuế được thực hiện chặt chẽ hơn, góp phần bổ sung nguồn thu cho ngân sách.

Kiểm soát doanh thu, hạn chế tình trạng thất thu, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh doanh cũng được các địa phương phía Bắc đặc biệt quan tâm. (Trong ảnh: Người dân mua sắm tại siêu thị Winmart, phường Đức Xuân)

Có thể thấy, việc triển khai đồng bộ các giải pháp từ đầu năm, kết hợp giữa quản lý chặt chẽ và hỗ trợ phát triển sản xuất, kinh doanh, đang từng bước giúp các địa phương khu vực phía Bắc mở rộng nguồn thu, hướng tới cơ cấu ngân sách bền vững hơn. Trong bối cảnh còn nhiều khó khăn, sự chủ động, linh hoạt trong điều hành cùng với quyết tâm chuyển dịch cơ cấu nguồn thu được coi là yếu tố then chốt để hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách năm 2026, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế - xã hội trong những năm tiếp theo.