Đại biểu Nguyễn Thanh Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội phát biểu thảo luận tại Tổ

Phát biểu tại phiên thảo luận buổi sáng, đại biểu Nguyễn Thanh Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội (Đoàn ĐBQH tỉnh Thái Nguyên) nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo và Luật Bảo vệ môi trường không chỉ nhằm bổ sung công cụ quản lý mà còn cần đổi mới phương thức quản trị, chuyển từ quản lý theo ngành sang quản trị không gian biển thống nhất, hài hòa giữa quy hoạch tổng thể với các quy định chuyên ngành.

Đối với lĩnh vực tài nguyên, môi trường biển và hải đảo, đại biểu đề nghị làm rõ cơ chế đăng ký quyền sở hữu, thế chấp tài sản gắn với khu vực biển được giao để tạo thuận lợi cho huy động vốn đầu tư; xác định thứ tự ưu tiên giữa quy hoạch không gian biển quốc gia và giấy phép chuyên ngành, đồng thời quy định rõ cơ quan có thẩm quyền giải quyết xung đột trong sử dụng không gian biển. Các quy định về đối tượng, điều kiện và mức độ ưu đãi đối với ngành kinh tế biển mới cũng cần cụ thể hơn. Đại biểu đặc biệt lưu ý cần lấy kết quả đánh giá sức chịu tải của môi trường biển làm căn cứ cho quy hoạch, giao, cho thuê và cấp phép sử dụng khu vực biển. Cách tiếp cận này nhằm tránh tình trạng từng nguồn thải riêng lẻ đáp ứng quy chuẩn nhưng tổng lượng thải lại vượt quá khả năng tiếp nhận của môi trường.

Đối với Luật Bảo vệ môi trường, đại biểu đề nghị xây dựng tiêu chí đánh giá rủi ro rõ ràng, bảo đảm việc cắt giảm thủ tục đánh giá tác động môi trường đi đôi với kiểm soát, giám sát hiệu quả. Quy định về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì cần có lộ trình chuyển tiếp phù hợp với hạ tầng xử lý chất thải và khả năng thực hiện của doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa. Về phân loại chất thải rắn sinh hoạt, cần quy định rõ trách nhiệm của đơn vị thu gom, vận chuyển và xử lý, bảo đảm thực hiện đồng bộ từ phân loại tại nguồn đến xử lý cuối cùng. Đại biểu đề nghị nghiên cứu cho phép địa phương triển khai theo lộ trình, trước mắt có thể phân thành hai nhóm phù hợp với điều kiện thực tế, từng bước hoàn thiện hệ thống thu gom, xử lý, giảm chôn lấp, tăng tái sử dụng, tái chế và thu hồi năng lượng.

Tại phiên thảo luận buổi chiều về dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Thanh Hải đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo, bảo đảm tính khả thi, thống nhất của hệ thống pháp luật và phân định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước; đồng thời hạn chế phát sinh thủ tục, chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp. Theo đại biểu, các quy định mới cần được đánh giá đầy đủ về điều kiện thực hiện, nhất là nhân lực, năng lực kiểm nghiệm, trang thiết bị và hoạt động thanh tra, hậu kiểm tại địa phương. Cần xác định nguồn lực và lộ trình triển khai phù hợp, tránh tình trạng quy định đã có hiệu lực nhưng cơ quan quản lý, người dân và doanh nghiệp chưa đủ điều kiện thực hiện. Yêu cầu bảo quản thực phẩm trong tủ kính hoặc thiết bị hợp vệ sinh cũng cần tính đến điều kiện ở vùng sâu, vùng xa, chợ phiên và hộ kinh doanh nhỏ lẻ, bảo đảm an toàn nhưng không tạo gánh nặng không cần thiết.

Về quản lý theo rủi ro, đại biểu đề nghị áp dụng tiền kiểm, hậu kiểm phù hợp với nguy cơ của từng nhóm sản phẩm; xác định tần suất thanh tra, kiểm tra dựa trên đặc điểm sản phẩm và lịch sử tuân thủ của cơ sở sản xuất, kinh doanh. Trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân trong toàn bộ chuỗi thực phẩm, từ sản xuất, chế biến, vận chuyển đến phân phối, cần được quy định rõ để tránh đùn đẩy trách nhiệm khi xảy ra sự cố.

Đối với chủ trương giao Bộ Y tế làm đầu mối quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm, cần phân định cụ thể thẩm quyền, trách nhiệm của các bộ, ngành và địa phương, bảo đảm một đầu mối gắn với trách nhiệm đến cùng; đồng thời gắn phân cấp, phân quyền với nguồn lực và trách nhiệm giải trình. Đại biểu cũng đề nghị quy định trực tiếp trong Luật những nội dung đã đủ cơ sở, hạn chế giao quá nhiều vấn đề cho văn bản hướng dẫn; rà soát tính đồng bộ với Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa và Luật Quảng cáo, nhất là các quy định về phân loại rủi ro, khái niệm liên quan đến thực phẩm và hình thức tự công bố sản phẩm.

Với quy định tại khoản 2 Điều 37 về công bố lại sản phẩm sau 5 năm, đại biểu đề nghị đánh giá kỹ tác động, nghiên cứu cơ chế áp dụng theo mức độ rủi ro và lịch sử tuân thủ của doanh nghiệp, tránh áp dụng đồng loạt làm tăng hồ sơ, chi phí và áp lực xử lý cho cơ quan quản lý. Dự thảo cũng cần bổ sung quy định quản lý hoạt động sang chia, sang chiết, đóng gói lại thực phẩm, làm rõ yêu cầu về nguồn gốc, xuất xứ, nhãn hàng hóa, hạn sử dụng và trách nhiệm của các bên liên quan. Việc mở rộng diện thực phẩm bắt buộc bổ sung vi chất dinh dưỡng cần được cân nhắc, đánh giá tác động để tránh gây xáo trộn thị trường.

Đại biểu Phạm Thị Thu Thủy, Trưởng Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh Thái Nguyên phát biểu thảo luận tại Tổ

Cùng góp ý về dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), đại biểu Phạm Thị Thu Thủy, Trưởng Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh Thái Nguyên, đề nghị làm rõ trách nhiệm quản lý chợ, hoàn thiện cơ chế quản lý dịch vụ nấu ăn lưu động và bảo đảm điều kiện thực hiện nhiệm vụ an toàn thực phẩm ở cấp xã.

Đối với chợ truyền thống, cần quy định rõ trách nhiệm của tổ chức quản lý, kinh doanh, khai thác chợ trong bảo đảm hạ tầng, cấp thoát nước, thu gom và xử lý chất thải, bố trí khu vực kinh doanh thực phẩm hợp lý để phòng ngừa lây nhiễm chéo; đồng thời làm rõ trách nhiệm của chính quyền địa phương trong kiểm tra, yêu cầu khắc phục, nâng cấp các điều kiện chưa bảo đảm. Với dịch vụ nấu ăn lưu động, cần xác định trách nhiệm của đơn vị cung cấp từ khâu lựa chọn nguyên liệu, sơ chế, vận chuyển đến chế biến, phục vụ; bảo đảm truy xuất nguồn gốc, phòng ngừa lây nhiễm chéo, lưu mẫu thức ăn phù hợp và tăng cường phối hợp giữa địa phương nơi đăng ký kinh doanh với nơi tổ chức phục vụ, không phát sinh thủ tục không cần thiết.

Về quản lý an toàn thực phẩm ở cấp xã, đại biểu đề nghị phân định rõ trách nhiệm tiếp nhận hồ sơ, hậu kiểm và chủ trì xử lý sự cố; tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan, đồng thời bảo đảm nhân lực, kinh phí và hỗ trợ chuyên môn từ cấp tỉnh trong lấy mẫu, xét nghiệm, xử lý vụ việc vượt thẩm quyền. Đối với bếp ăn trường học và cơ sở phục vụ đông người, cần xác định rõ cơ quan theo dõi, cơ chế tiếp nhận phản ánh, báo cáo nhanh và tăng cường tập huấn để cán bộ cơ sở kịp thời phát hiện, xử lý nguy cơ mất an toàn thực phẩm.