CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ

MC Thùy Linh: Thưa quý vị và các bạn. Thời gian qua, trên cả nước nói chung và tại Thái Nguyên nói riêng, đã xảy ra nhiều vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng liên quan đến xe tải. Qua phân tích của cơ quan chức năng, nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận lái xe còn hạn chế, vi phạm quy định khi điều khiển phương tiện.

Mặc dù công tác tuyên truyền, kiểm tra, xử lý đã được tăng cường, song thực tế cho thấy, xe tải vẫn là mối lo đối với nhiều người tham gia giao thông. Điều đó đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận lại một cách toàn diện về vai trò của cơ quan quản lý, doanh nghiệp vận tải và chính người cầm lái. Vậy đâu là nguyên nhân cốt lõi? Và giải pháp nào để làm thay đổi một cách bền vững? Đây cũng là nội dung của Chương trình Tọa đàm trực tuyến hôm nay với chủ đề: Nâng cao ý thức lái xe tải - Trách nhiệm từ đâu.

Chương trình có sự tham gia của 2 vị khách mời. Xin trân trọng giới thiệu: Ông Trần Văn Long, Phó Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Thái Nguyên và ông Trần Nguyên Hưng, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Logistics Thái Hưng. Trân trọng cảm ơn các vị khách mời đã tham gia Chương trình.

Trước khi bắt đầu phần trao đổi, xin mời quý vị theo dõi clip chúng tôi vừa thực hiện.

MC Thùy Linh: Qua theo dõi clip vừa rồi, ông Trần Văn Long và ông Trần Nguyên Hưng, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Logistics Thái Hưng có thấy thực trạng tai nạn giao thông liên quan đến xe tải có đáng lo ngại không? Trước hết xin mời ông Trần Văn Long?

Ông Trần Văn Long: Qua clip vừa rồi chúng ta cũng thấy, thực trạng tai nạn giao thông liên quan đến xe tải hiện nay là vấn đề đáng quan tâm, không chỉ riêng của Thái Nguyên mà trên phạm vi cả nước. Điều đáng quan tâm là các vụ tai nạn liên quan đến xe tải thường có tính chất nghiêm trọng, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.

Xe tải là phương tiện có tải trọng lớn, kích thước cồng kềnh, chiếm nhiều diện tích mặt đường. Trong khi đó, hiện nay nhiều tuyến đường được mở rộng, phương tiện lưu thông với tốc độ cao nên khi xảy ra tình huống bất ngờ, việc xử lý của lái xe sẽ khó khăn hơn, đặc biệt với những xe chở nặng hoặc di chuyển đường dài. Bên cạnh đó, áp lực về thời gian vận chuyển hàng hóa, ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận lái xe và công tác quản lý hoạt động vận tải ở một số nơi vẫn còn hạn chế cũng là những nguyên nhân tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông (ATGT). Vì vậy, đây là lĩnh vực cần được các cấp, ngành, doanh nghiệp vận tải và người dân đặc biệt quan tâm, cùng nâng cao trách nhiệm để hạn chế tai nạn giao thông xảy ra.

Ông Trần Văn Long, Phó Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Thái Nguyên

Ông Trần Nguyên Hưng: Thực tế hiện nay, lưu lượng người và phương tiện tham gia giao thông ngày càng tăng nhanh, trong khi hạ tầng giao thông ở một số nơi vẫn chưa đáp ứng kịp, cùng với đó là ý thức chấp hành luật giao thông của một bộ phận người dân còn hạn chế. Đây là những nguyên nhân khiến tình hình tai nạn giao thông hằng năm vẫn ở mức đáng lo ngại.

Đối với lĩnh vực vận tải hàng hóa bằng xe tải, nguy cơ mất an toàn càng cao do đặc thù phương tiện có kích thước và tải trọng lớn, tần suất lưu thông nhiều, đặc biệt trên các tuyến đường đèo dốc, đông phương tiện. Vì vậy, nếu không bảo đảm kỹ năng xử lý tình huống và chấp hành nghiêm các quy định ATGT thì rất dễ xảy ra va chạm, tai nạn nghiêm trọng.

Ông Trần Nguyên Hưng, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Logistics Thái Hưng

MC Thùy Linh: Thưa ông Trần Văn Long, từ thực tế các vụ tai nạn liên quan đến xe tải thời gian qua, ông nhìn nhận đâu là nguyên nhân nổi lên hiện nay, đặc biệt từ góc độ quản lý đội ngũ lái xe? Ngoài những nguyên nhân chủ quan, liệu những bất cập về cơ sở hạ tầng có phải là một trong những nguyên nhân khách quan khiến tai nạn giao thông liên quan đến xe tải vẫn thường xuyên xảy ra?

Ông Trần Văn Long: Trong những năm qua, đất nước chúng ta nói chung và tỉnh Thái Nguyên nói riêng, hạ tầng giao thông phát triển rất nhanh, nhiều tuyến đường mới, tuyến đường to được hình thành. Tuy nhiên, như chúng ta thấy, thực trạng phát triển kinh tế nên việc đầu tư trang thiết bị, phương tiện giao thông rất lớn. Thái Nguyên nằm trong top các tỉnh có nhiều phương tiện giao thông, trong đó có trên 10.000 đầu xe tải, chưa kể xe các tỉnh giao thương đi lại trên địa bàn. Chính vì vậy, mặc dù hạ tầng đã được đầu tư nhưng vẫn chưa theo kịp sự phát triển đó, đơn cử như Cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên 10 năm trước thì phù hợp nhưng hiện nay đã bất cập, có tai nạn liên quan đến xe tải đã xảy ra thường xuyên hơn. Ngành đã và đang tập trung kêu gọi các dự án đầu tư để thu hút phát triển hạ tầng đường giao thông.

MC Thuỳ Linh: Từ thực tế hoạt động của đơn vị mình, ông Trần Nguyên Hưng có đồng tình với những nguyên nhân vừa được nêu không? Theo ông, còn những áp lực, yếu tố đặc thù nào từ phía doanh nghiệp và người lái xe?

Ông Trần Nguyên Hưng: Đối với doanh nghiệp vận tải, hiện nay chúng tôi đang gặp nhiều áp lực, đặc biệt là vấn đề thiếu hụt đội ngũ lái xe đầu kéo. Công việc lái xe tải hạng nặng ngày càng vất vả, áp lực cao, trong khi mức thu nhập và chế độ đãi ngộ chưa thực sự tương xứng. Bên cạnh đó, các chính sách hỗ trợ, ưu đãi dành cho doanh nghiệp vận tải, nhất là doanh nghiệp nhỏ còn hạn chế nên việc đầu tư phương tiện và duy trì hoạt động gặp nhiều khó khăn.

Sự cạnh tranh về giá cước vận tải hiện nay cũng chưa thực sự lành mạnh, khiến doanh nghiệp khó nâng cao thu nhập cho lái xe. Điều này dẫn đến tình trạng thiếu nguồn lao động trẻ kế cận, công tác tuyển dụng lái xe ngày càng khó khăn.

Ngoài ra, doanh nghiệp chúng tôi hoạt động chủ yếu với dòng xe tải hạng nặng khoảng 30 tấn. Một xe tải loại này có tải trọng và kích thước gấp nhiều xe tải nhỏ, nên khi lưu thông trên đường sẽ chiếm diện tích lớn hơn, việc di chuyển, quay đầu hay lưu thông qua các tuyến đường hẹp gặp không ít khó khăn. Những áp lực về nhân lực và điều kiện lưu thông cũng là những yếu tố tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

Lực lượng chức năng đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật an toàn giao thông tới các lái xe và doanh nghiệp vận tải, góp phần xây dựng văn hóa giao thông an toàn, văn minh

MC Thùy Linh: Vậy hiện nay, công tác quản lý lái xe tại các doanh nghiệp vận tải đang được kiểm soát như thế nào? Những quy định nào là trọng tâm, thưa ông Trần Văn Long?

Ông Trần Văn Long: Hiện nay, theo quy định của ngành Giao thông vận tải, các doanh nghiệp vận tải phải thực hiện nghiêm các yêu cầu về quản lý phương tiện và lái xe. Đối với nhiều doanh nghiệp lớn, công tác này đang được triển khai rất tốt.

Thứ nhất, các phương tiện đều được lắp thiết bị giám sát hành trình, GPS và kết nối dữ liệu trực tuyến để doanh nghiệp có thể giám sát được hành trình của xe và lái xe. Thông qua hệ thống này, doanh nghiệp có thể giám sát tốc độ, thời gian lái xe, hành trình di chuyển cũng như việc chấp hành các quy định về vận tải hàng hóa.

Thứ hai, chúng tôi cũng yêu cầu các doanh nghiệp vận tải phải đảm bảo các quy trình liên quan đến điều hành, điều động phương tiện; kiểm soát tải trọng, thời gian lái xe và đặc biệt là kiểm soát điều kiện của lái xe trước khi tham gia giao thông. Hiện nay, nhiều doanh nghiệp đã duy trì việc kiểm tra nồng độ cồn, sức khỏe định kỳ và các điều kiện an toàn khác đối với lái xe trước khi xuất bến.

Ngoài ra, dữ liệu từ hệ thống giám sát hành trình hiện cũng được kết nối với cơ quan chức năng để phục vụ công tác quản lý, giám sát và xử lý vi phạm. Qua đó, nhiều trường hợp vi phạm về tốc độ, thời gian lái xe hay hành trình đã được phát hiện và xử lý kịp thời thông qua hình thức xử phạt nguội.

Một nội dung quan trọng nữa là việc cấp và quản lý phù hiệu xe kinh doanh vận tải. Những doanh nghiệp hoặc phương tiện vi phạm nhiều lần, không chấp hành quy định có thể bị thu hồi phù hiệu, đồng nghĩa với việc không đủ điều kiện hoạt động vận tải. Điều này buộc các doanh nghiệp phải nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và tăng cường quản lý đội ngũ lái xe.

Có thể nói, hiện nay các quy định về quản lý lái xe, thời gian lái xe, kiểm soát hành trình và điều kiện an toàn đã tương đối đầy đủ. Vấn đề quan trọng là các doanh nghiệp và lái xe phải thực hiện nghiêm túc, thường xuyên và liên tục để bảo đảm an toàn cho người và phương tiện khi tham gia giao thông.

Các doanh nghiệp vận tải trên địa bàn tỉnh ký cam kết chấp hành pháp luật về trật tự an toàn giao thông, nâng cao trách nhiệm trong quản lý phương tiện và đội ngũ lái xe

MC Thùy Linh: Thưa ông Trần Nguyên Hưng, với các quy định đó, khi triển khai trong thực tế, doanh nghiệp gặp thuận lợi và khó khăn gì? Có điểm nào còn chưa phù hợp với điều kiện hoạt động hiện nay?

Ông Trần Nguyên Hưng: Qua trao đổi, chia sẻ của anh Trần Văn Long, trong thời gian qua, hoạt động của doanh nghiệp chúng tôi rất hiệu quả, thuận lợi, việc giám sát qua hệ thống kiểm tra, định vị, giám sát hành trình vùng như việc cấp phù hiệu, các thủ tục hành chính rất suôn sẻ, thuận lợi.

Tuy nhiên để hoạt động tốt hơn nữa cho công tác quản lý của chúng tôi, việc phân luồng, phân xe, thời gian đi cần tránh giờ cao điểm nhất để dòng xe đi đảm bảo hiệu quả, đảm bảo an toàn tốt nhất.

MC Thuỳ Linh: Khi xảy ra tai nạn, trách nhiệm của doanh nghiệp thường được dư luận nhắc đến. Ông Trần Nguyên Hưng nhìn nhận trách nhiệm của mình trong quản lý lái xe đến đâu?

Ông Trần Nguyên Hưng: Khi xảy ra tai nạn giao thông, trách nhiệm trước hết thuộc về doanh nghiệp bởi doanh nghiệp là đơn vị quản lý lái xe, phương tiện, đồng thời tổ chức điều hành hoạt động vận tải từ điểm đầu đến điểm cuối hành trình. Bên cạnh đó, trách nhiệm của lái xe cũng rất quan trọng. Trong quá trình vận hành phương tiện, lái xe phải làm chủ tốc độ, nắm chắc tuyến đường và chủ động về thời gian để bảo đảm an toàn.

Theo tôi, đối với bất kỳ doanh nghiệp vận tải nào, khi xảy ra sự cố, ban lãnh đạo công ty cần tổ chức họp với bộ phận an toàn để xem xét nguyên nhân, đánh giá tình huống cụ thể, từ đó rút kinh nghiệm, kịp thời chấn chỉnh và có giải pháp xử lý phù hợp nhằm hạn chế tối đa các vụ việc tương tự, bảo đảm an toàn trong hoạt động vận tải.

Lượng chức năng tăng cường kiểm tra tải trọng, xử lý nghiêm các trường hợp xe tải vi phạm nhằm đảm bảo trật tự an toàn giao thông

MC Thùy Linh: Từ góc độ quản lý Nhà nước, ông Trần Văn Long đánh giá như thế nào về việc thực hiện trách nhiệm của các doanh nghiệp vận tải hiện nay? Có sự chênh lệch giữa quy định và thực tế không?

Ông Trần Văn Long: Qua theo dõi và quản lý hoạt động vận tải trên địa bàn, chúng tôi nhận thấy đa số các doanh nghiệp vận tải lớn, có quy mô phương tiện lớn đều thực hiện khá nghiêm túc các quy định, hướng dẫn của ngành. Tuy nhiên, vẫn còn một số doanh nghiệp nhỏ lẻ chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm. Ví dụ một số đơn vị còn khoán phương tiện cho cá nhân hoặc lái xe tự quản lý, dẫn đến việc kiểm soát chưa chặt chẽ, dễ phát sinh vi phạm.

Theo tôi, doanh nghiệp vận tải không chỉ có trách nhiệm quản lý phương tiện mà còn phải quản lý, đào tạo và hướng dẫn lái xe thực hiện nghiêm các quy định khi tham gia giao thông. Bởi trong hoạt động vận tải và tham gia giao thông trên đường chỉ một phút lơ là hoặc mất cảnh giác rất dễ dẫn đến xảy ra tai nạn. Chính vì đó, đối với các doanh nghiệp, chúng tôi yêu cầu trong quá trình hoạt động, ngoài các quy định chung và yêu cầu bắt buộc, các doanh nghiệp cũng cần quan tâm đến khám sức khỏe và đảm bảo sức khỏe cho lái xe. Thực tế, lái xe tải là nghề có tính chất nặng nhọc, áp lực cao, đòi hỏi người lái phải có sức khỏe tốt, tinh thần ổn định.

Do đó, cơ quan quản lý nhà nước cũng yêu cầu các doanh nghiệp tiếp tục nâng cao trách nhiệm, thực hiện nghiêm các quy định về an toàn trong hoạt động vận tải, góp phần hạn chế tai nạn giao thông liên quan đến xe tải.

MC Thùy Linh: Thưa ông Trần Nguyên Hưng, từ những yêu cầu quản lý và thực tế hoạt động vận tải, doanh nghiệp hiện đang áp dụng những biện pháp cụ thể nào để quản lý, giám sát lái xe, đặc biệt là trong việc theo dõi hành trình, kiểm soát thời gian làm việc cũng như phát hiện và xử lý kịp thời các vi phạm?

Ông Trần Nguyên Hưng: Thứ nhất, Tổ điều hành phải nắm chắc được hàng hóa, cung đường, thời gian, địa điểm. Thứ hai, bộ phận an toàn phải giám sát thời gian, sức khỏe, nhắc nhở việc vi phạm tốc độ, các công tác an toàn giao thông khác. Thứ ba, bộ phận kế toán ghi chép nhật ký đầy đủ, nhắc nhở các vi phạm để có biện pháp chấn chỉnh kịp thời.

Ngoài ra, việc lắp camera hành trình giúp chúng tôi có thể nhìn thấy hình ảnh, chỉ số tiêu hao nhiên liệu; việc sử dụng điện thoại, việc riêng cũng được nắm bắt kịp thời để xử lý nhanh nhất, đảm bảo an toàn. Ngoài những việc trên, chúng tôi cũng thường xuyên bảo trì, bảo dưỡng phương tiện, lắp hệ thống đèn chiếu sáng ban đêm để mọi người dễ phân biệt được xe tải to, tránh va chạm khi lưu thông ngoài đường

Công tác tuần tra, kiểm soát đối với phương tiện vận tải được triển khai thường xuyên nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của lái xe

MC Thùy Linh: Từ những nội dung doanh nghiệp vừa chia sẻ, có thể thấy công tác quản lý đã có nhiều chuyển biến. Tuy nhiên, theo ông Long, việc giám sát hiện nay đã thực sự hiệu quả chưa, và đâu là những điểm còn hạn chế cần được bổ sung, hoàn thiện trong thời gian tới?

Ông Trần Văn Long: Việc các doanh nghiệp hoạt động, đặc biệt là lĩnh vực vận tải cần hết sức được quan tâm. Hiện nay, chúng ta dùng công nghệ vì nếu dùng con người giám sát không thể có đủ người để giám sát trên khắp các tuyến đường được, xe hoạt động trên mọi địa bàn. Trong nhiều năm nay, công nghệ đã được sử dụng như định vị, camera giám sát. Tuy nhiên, qua nhiều năm sử dụng, hiện nay chúng tôi thấy có nhiều bất cập, công nghệ thay đổi quá nhanh, đầu tư hệ thống công nghệ tốn hàng chục triệu đồng, kèm theo cả công nghệ, nhiều khi đi vào các vùng mất sóng...

Các hạn chế này cần được điều chỉnh, bổ sung như xây dựng các tuyến đường thông minh, giám sát bằng camera, công nghệ, việc quản lý sẽ dễ dàng hơn. Thực tế cho thấy, các lực lượng kể cả công an tuần tra, kiểm soát trên đường cũng không hết được vì mạng lưới tuyến đường quá rộng. Chúng tôi đã tham mưu, đề nghị ứng dụng các công nghệ mới với các bộ tiêu chuẩn để có thể giám sát, điều hành ngay tại trụ sở cơ quan chức năng mà không cần ra ngoài đường.

MC Thùy Linh: Một vấn đề được nhiều người quan tâm là áp lực về tiến độ, thời gian giao hàng và thu nhập có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hành vi của lái xe. Tại doanh nghiệp của ông Trần Nguyên Hưng, những áp lực này được nhận diện ra sao và đơn vị đã có giải pháp gì để hạn chế tình trạng lái xe phải đánh đổi an toàn?

Ông Trần Nguyên Hưng: Đối với doanh nghiệp hoạt động vận tải đặc thù như chúng tôi là vận tải xe container, thường xuyên hoạt động trên nhiều cung đường, thì việc điều hành nhằm phân chia hợp lý lịch trình, cung đường và thời gian làm việc cho lái xe là rất quan trọng và được chúng tôi đặc biệt chú trọng, để tránh áp lực cho lái xe phải thức đêm liên tục rồi tiếp tục làm việc cả ngày, ảnh hưởng đến sức khỏe và tiềm ẩn nguy cơ mất ATGT. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng coi trọng công tác tuyển dụng, lựa chọn đội ngũ lái xe có đủ sức khỏe, ý thức nghề nghiệp và thường xuyên theo dõi, nhắc nhở trong quá trình làm việc. Đồng thời, các phương tiện luôn được kiểm tra, bảo dưỡng, bảo trì định kỳ để bảo đảm điều kiện kỹ thuật an toàn trước khi tham gia vận chuyển.

MC Thùy Linh: Từ những phân tích ở trên, có thể thấy việc nâng cao ý thức lái xe cần sự vào cuộc đồng bộ của nhiều phía. Từ góc độ của mình, mỗi vị khách mời có thể chia sẻ một giải pháp trọng tâm, mang tính lâu dài để góp phần giảm thiểu tai nạn và xây dựng văn hóa giao thông an toàn? Trước hết xin mời ông Trần Văn Long.

Ông Trần Văn Long: Nội dung liên quan đến lái xe nói chung và xe tải nói riêng, chúng ta cần có giải pháp lâu dài. Đối với các xe tải, đây là mô hình hạng nặng, đòi hỏi người lái xe phải có kinh nghiệm. Trong quá trình triển khai các nhiệm vụ có nội dung đào tạo lái xe, đối với xe tải hạng nặng đã được cải tiến tổ chức học tập, tổ chức học tập cũng như các hoạt động khác liên quan. Với xe tải nặng, phải có thời gian học tập lâu, giữ nghề, giữ bằng có hạn định, có sức khỏe. Đây cũng là giải pháp đầu tiên về tuyển đầu vào.

Trong quá trình thực hiện nội dung này, để góp phần xây dựng văn hóa lái xe, chúng ta có thể khẳng định quan điểm học tập suốt đời, trong quá trình vận hành trên đường có rất nhiều bài học xảy ra, mỗi cung đường đó cũng là một bài học, mỗi người lái xe cần nâng cao ý thức. Đồng thời, rất mong muốn doanh nghiệp cũng cần nâng cao đãi ngộ vì đó là nghề nặng nhọc, giúp lái xe có tinh thần tốt nhất khi bước vào môi trường làm việc nặng nhọc.

Nâng cao ý thức lái xe không chỉ là câu chuyện của riêng người cầm vô lăng, mà là trách nhiệm chung của cơ quan quản lý, doanh nghiệp và toàn xã hội

Ông Trần Nguyên Hưng: Thứ nhất, hiện nay mức độ người tham gia giao thông rất lớn nên công tác tuyên truyền cần đặt lên hàng đầu để mọi người dân đều hiểu tầm quan trọng, trách nhiệm của mỗi người khi tham gia giao thông.

Thứ hai, khi phát triển nóng, chúng ta phải phân luồng, phân thời gian để giảm tải, tránh ách tắc.

Thứ ba là vấn đề kiểm soát lái xe, cần có cơ chế đặc thù, ưu đãi để thu hút nhân lực trẻ tham gia lái xe hạng nặng.

Thứ tư, về phương tiện, chúng tôi mong các doanh nghiệp vận tải nên thay thế các phương tiện đã quá cũ để đảm bảo an toàn khi lưu thông trên đường.

MC Thùy Linh: Thưa quý vị và các bạn!

Qua trao đổi có thể thấy, nâng cao ý thức lái xe không chỉ là câu chuyện của riêng người cầm vô lăng, mà là trách nhiệm chung của cơ quan quản lý, doanh nghiệp và toàn xã hội. Giải pháp không dừng ở xử phạt, mà cần đồng bộ từ hoàn thiện cơ chế, tăng cường giám sát, đến xây dựng môi trường làm việc an toàn và nhân văn cho người lao động. Mỗi chuyến xe an toàn không chỉ bảo vệ tính mạng con người, mà còn góp phần xây dựng văn hóa giao thông văn minh, bền vững.

Xin trân trọng cảm ơn các vị khách mời đã tham gia chương trình.
Kính chào và hẹn gặp lại!