Để hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm công nghiệp hiện đại của vùng trung du và miền núi phía Bắc, Thái Nguyên đang tập trung đẩy nhanh công tác bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng (GPMB), tạo quỹ đất sạch, bảo đảm tiến độ triển khai các dự án, đồng thời mở rộng dư địa thu hút và phát huy hiệu quả nguồn lực đầu tư.
Nhờ tập trung thực hiện GPMB, Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN Yên Bình 2 đang được đẩy nhanh tiến độTầm nhìn quy hoạch lớn
Với định hướng lấy công nghiệp làm trụ cột, Thái Nguyên đang đứng trước yêu cầu mở rộng không gian phát triển, hình thành thêm các khu, cụm công nghiệp quy mô lớn để đón dòng vốn đầu tư mới. Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định, công nghiệp tiếp tục là ngành kinh tế trọng điểm, giữ vai trò động lực dẫn dắt tăng trưởng. Cùng với đó, theo điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, tỉnh định hướng phát triển 37 khu công nghiệp (KCN), 74 cụm công nghiệp và 1 khu công nghệ số tập trung với tổng diện tích sau điều chỉnh là 14.155,18 ha.
Quy hoạch mở ra không gian phát triển lớn, song cũng đặt ra yêu cầu tương ứng về quỹ đất, hạ tầng và tiến độ chuẩn bị mặt bằng. Đến nay, Thái Nguyên đã thành lập 13 KCN, trong đó 6 khu đang hoạt động ổn định, 4 khu đã đạt tỷ lệ lấp đầy 100%; các KCN hiện thu hút 371 dự án thứ cấp còn hiệu lực, với tổng vốn đăng ký trên 56.000 tỷ đồng. Cùng với đó, 7 KCN và 1 khu công nghệ số tập trung đang triển khai đầu tư hạ tầng, đồng thời thực hiện bồi thường, GPMB đồng bộ. Những con số này cho thấy dư địa thu hút đầu tư của tỉnh trong lĩnh vực công nghiệp vẫn còn rất lớn. Tuy nhiên, để thông tin quy hoạch trở thành những dự án cụ thể và từ dự án thành năng lực sản xuất thực tế, “mặt bằng sạch” chính là một trong những mắt xích đầu tiên cần được tháo gỡ.
Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN Yên Bình 2 đẩy nhanh tiến độ để thu hút nhà đầu tư thứ cấpÔng Nguyễn Trung Kiên, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Yên Bình cho biết, đối với nhà đầu tư, đặc biệt là các dự án công nghiệp có quy mô lớn, tiến độ bàn giao đất có ý nghĩa trực tiếp đối với tiến độ xây dựng nhà máy, đưa dự án vào hoạt động và thực hiện các cam kết đầu tư. Một khu công nghiệp có hạ tầng được quy hoạch tốt nhưng mặt bằng chưa được giải phóng đồng bộ sẽ khó phát huy đầy đủ lợi thế; ngược lại, khi quỹ đất sạch được chuẩn bị sẵn sàng, khả năng tiếp nhận các dự án mới sẽ được nâng lên rõ rệt.
Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN Yên Bình 2 do Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Yên Bình làm chủ đầu tư, có diện tích 299,07 ha, tổng mức đầu tư 3.650 tỷ đồng, thuộc địa bàn phường Phổ Yên, phường Vạn Xuân và xã Điềm Thụy. Đến nay, 33,5 ha thuộc khu vực ưu tiên 1 đã hoàn thành chi trả tiền và bàn giao mặt bằng. Các khu vực ưu tiên tiếp theo đang tiếp tục được triển khai GPMB. Điều đáng chú ý là KCN Yên Bình 2 đang nhận được sự quan tâm của nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực điện tử, công nghiệp hỗ trợ. Tổng diện tích đất đã đăng ký và đang đàm phán thuê khoảng 150 ha, với tổng vốn đầu tư dự kiến tới 4,8 tỷ USD. Ông Nguyễn Trung Kiên, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Đầu tư Phát triển Yên Bình cho rằng, nếu có mặt bằng sạch sớm sẽ tạo điều kiện để chủ đầu tư đẩy nhanh đầu tư hạ tầng, từ đó đáp ứng yêu cầu của các doanh nghiệp thứ cấp.
Mặt bằng sạch tạo đà nâng cao năng lực cạnh tranh trong thu hút đầu tư
Tại Dự án KCN Sông Công II giai đoạn 2, mối quan hệ giữa GPMB và thu hút đầu tư càng thể hiện rõ. Dự án do Công ty cổ phần Viglacera làm chủ đầu tư có tổng diện tích 296,24 ha, gồm 2 khu; đến nay, khu số 2 với diện tích hơn 120 ha đã hoàn thành GPMB, được UBND tỉnh cho thuê đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Trên nền mặt bằng đã được chuẩn bị, chủ đầu tư đã thu hút 6 nhà đầu tư thứ cấp với tổng vốn dự kiến khoảng 400 triệu USD. Dự án phấn đấu hoàn thành trong tháng 3/2027. Đây là một trong 9 dự án có kết quả giải ngân tốt vừa được UBND tỉnh biểu dương.
Dự án KCN Sông Công II giai đoạn 2 sẵn sàng đón nhà đầu tư
Trong cạnh tranh thu hút đầu tư, nhất là đối với những dự án có yêu cầu cao về tiến độ, chuỗi cung ứng và liên kết sản xuất, khả năng đáp ứng nhanh quỹ đất công nghiệp có thể trở thành một lợi thế quan trọng. Vì vậy, GPMB tốt sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.
Thực tế triển khai tại các khu, cụm công nghiệp cho thấy, một trong những nguyên nhân khiến tiến độ bàn giao mặt bằng còn thấp ở một số dự án là các khu tái định cư chưa hoàn thiện, người dân chưa được giao đất tái định cư, chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với lô tái định cư ... Chính vì vậy, trong thời gian qua, lãnh đạo tỉnh và lãnh đạo các địa phương thường xuyên kiểm tra, đôn đốc hằng tuần về tiến độ đối với các dự án khu, cụm công nghiệp và các dự án tái định cư. Cùng với đó, tỉnh cũng đã đồng loạt khởi công các khu dân cư tập trung, nhà ở xã hội để góp phần bảo đảm ổn định cuộc sống của người dân song hành với quá trình GPMB.
Bên cạnh đó, một số khó khăn trong công tác thống kê kiểm đếm, vận động Nhân dân, phương thức huy động vốn... cũng dần được tháo gỡ. Qua đó, góp phần đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng các khu, cụm công nghiệp và các dự án tái định cư trên địa bàn toàn tỉnh.
Qua các cuộc kiểm tra, các đồng chí lãnh đạo tỉnh đều nhấn mạnh ý nghĩa quan trọng của công tác GPMB trong thúc đẩy thu hút đầu tư, tạo dư địa phát triển công nghiệp của tỉnh. Vì vậy, các đồng chí lãnh đạo tỉnh đề nghị các đơn vị, địa phương tập trung cao độ cho công tác GPMB, tăng cường tuyên truyền, vận động, đối thoại với người dân để tạo sự đồng thuận; khẩn trương hoàn thiện các phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, đẩy nhanh tiến độ các khu tái định cư và đầu tư hạ tầng các khu công nghiệp. Các đồng chí lãnh đạo giao các sở, ngành phối hợp chặt chẽ với địa phương và chủ đầu tư, kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh, phấn đấu bàn giao mặt bằng theo đúng tiến độ, tạo điều kiện triển khai các dự án theo kế hoạch.
Đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Hậu kiểm tra, đôn đốc tiến độ GPMB Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN Yên Bình 2Năm 2026 được xác định là năm cao điểm về công tácGPMB trên địa bàn tỉnh. Trong quá trình mở rộng không gian công nghiệp, việc tháo gỡ kịp thời các khó khăn, vướng mắc về mặt bằng không chỉ tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ từng dự án, mà còn có tác động lan tỏa đến môi trường đầu tư và tiến độ triển khai các dự án. Tính đến tháng 9/2026, tổng vốn FDI thu hút trên địa bàn tỉnh đạt trên 8 tỷ USD, đưa Thái Nguyên đứng thứ 2 cả nước về thu hút FDI; qua đó tiếp tục khẳng định sức hấp dẫn và năng lực thu hút đầu tư của tỉnh.
Thái Nguyên đang có nhiều lợi thế để đón dòng vốn đầu tư mới, từ vị trí địa kinh tế, nền tảng công nghiệp, hệ thống khu công nghiệp đến sự hiện diện của các doanh nghiệp lớn. Những lợi thế đó sẽ trở thành năng lực cạnh tranh khi có quỹ đất sạch và hạ tầng sẵn sàng. Khi đó, Thái Nguyên không chỉ có thêm quỹ đất để phát triển công nghiệp, mà còn có thêm điều kiện để thúc đẩy những cam kết đầu tư thành những nhà máy hiện hữu, những việc làm mới, những nguồn thu mới và động lực tăng trưởng mới cho năm 2026 và giai đoạn tới.