Trong bức tranh phát triển chung của Thái Nguyên những năm gần đây, bên cạnh tăng trưởng kinh tế, thu hút đầu tư và hoàn thiện hạ tầng, một trụ cột âm thầm nhưng bền bỉ luôn được đặt ở vị trí trung tâm là bảo đảm an sinh xã hội. Từ chủ trương đến hành động, tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau” không chỉ là khẩu hiệu mà đã trở thành kim chỉ nam trong điều hành của các cấp ủy, chính quyền, lan tỏa tới từng địa phương, từng khu dân cư.
Căn nhà mới của gia đình anh Vương Văn Đình, thôn Khuổi Nộc, xã Văn Lang được hỗ trợ từ Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát của tỉnh Thái Nguyên năm 2025
Minh chứng rõ nét và giàu cảm xúc nhất cho quyết tâm bảo đảm an sinh xã hội của Thái Nguyên mới đây nhất chính là Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát cho hộ nghèo, hộ cận nghèo vừa được triển khai trong năm 2025. Cụ thể, thực hiện Công điện số 102/CĐ-TTg ngày 06/10/2024 của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh triển khai xóa nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước, Thái Nguyên đã vào cuộc với quyết tâm cao nhất.
Chỉ trong thời gian ngắn, tỉnh Thái Nguyên trước khi sáp nhập với tỉnh Bắc Kạn đã hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho 1.838 hộ, trong đó có 1.221 nhà xây mới, 617 nhà sửa chữa, đạt 100% kế hoạch, về đích trước 8 tháng so với quy định và trở thành một trong 3 địa phương hoàn thành sớm nhất cả nước. Sau sắp xếp đơn vị hành chính, chỉ hơn 1 tháng (từ ngày 01/7/2025 đến ngày 08/8/2025), tỉnh tiếp tục triển khai quyết liệt, khởi công xây dựng và hỗ trợ xây dựng và sửa chữa 1.072 căn nhà tạm, nhà dột nát trên địa bàn 37 xã, phường phía Bắc (thuộc tỉnh Bắc Kạn cũ), đảm bảo hoàn thành 6.953/6.953 hộ (trong đó xây mới 5.426 hộ, sửa chữa 1.527 hộ), đạt 100% kế hoạch. Những con số này không đơn thuần là thành tích hành chính, mà là hàng nghìn gia đình lần đầu tiên có được mái nhà kiên cố để che nắng, chắn mưa, là sự an tâm khi mùa mưa bão về, là niềm tin được vun đắp từ những việc làm cụ thể của chính quyền.
Anh Vương Văn Đình, một trong 39 hộ nghèo được hỗ trợ xây dựng nhà mới tại thôn Khuổi Nộc, xã Văn Lang xúc động chia sẻ: “Trước đây gia đình tôi ở trong căn nhà gỗ đã xuống cấp, mưa thì dột, gió lớn là cả nhà không ngủ được vì lo sợ. Từ khi được Nhà nước hỗ trợ làm nhà mới, chúng tôi yên tâm hơn rất nhiều. Có chỗ ở vững chắc rồi, vợ chồng tôi cũng có thêm động lực để tập trung làm ăn, cố gắng vươn lên thoát nghèo.”
Tuyến đường nội thôn Khuổi Cò, xã Bạch Thông vừa được hoàn thành và đưa vào sử dụng từ nguồn vốn Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2025
Song hành với xóa nhà tạm là hành trình giảm nghèo bền vững được tỉnh triển khai đồng bộ, bài bản. Các chính sách hỗ trợ không chỉ dừng lại ở trợ cấp trước mắt mà hướng tới tạo sinh kế lâu dài cho người dân. Tỉnh tập trung thực hiện hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, phong trào chung sức xây dựng nông thôn mới (NTM). Hết năm 2025, toàn tỉnh có 144/216 xã đạt chuẩn NTM, trong đó 54 xã đạt chuẩn NTM nâng cao và 12 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu. Hạ tầng nông thôn được đầu tư đồng bộ từ giao thông, thủy lợi, điện lưới đến hạ tầng thương mại, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân phát triển sản xuất, mở rộng sinh kế. Nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo giảm nhanh, giai đoạn 2020 - 2025, tỷ lệ hộ nghèo giảm bình quân mỗi năm 1,41%.
Nguồn vốn tín dụng ưu đãi, các chương trình hỗ trợ sản xuất, chuyển giao khoa học kỹ thuật được tỉnh triển khai kịp thời những năm qua cũng đã giúp hàng nghìn hộ dân chủ động vươn lên. Từ chỗ trông chờ vào hỗ trợ, nhiều gia đình đã trở thành chủ thể của các mô hình kinh tế, từng bước ổn định thu nhập và thoát nghèo bền vững. Chị Hạ Thị Hòe, Tổ 4B, phường Bắc Kạn là một trong những điển hình như vậy. Chị Hòe chia sẻ: “Năm 2022, gia đình tôi được vay 100 triệu đồng từ nguồn vốn hỗ trợ việc làm. Nhờ được cán bộ hướng dẫn kỹ thuật, tôi mạnh dạn đầu tư mô hình nuôi dúi. Ban đầu cũng lo lắng, nhưng dần dần mô hình mang lại thu nhập ổn định. Đến nay, gia đình tôi đã thoát nghèo, có điều kiện xây được nhà mới và chăm lo cho con cái học hành đầy đủ.”
Đồng chí Nguyễn Đăng Bình, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh và lãnh đạo Liên đoàn lao động tỉnh Thái Nguyên trao quà Tết cho đoàn viên, người lao động tại Công ty TNHH Ma Ni Hà Nội (phường Vạn Xuân)
Là tỉnh có tốc độ phát triển công nghiệp nhanh, số lượng công nhân lao động ngày càng lớn, Thái Nguyên xác định chăm lo đời sống công nhân cũng chính là một phần quan trọng của an sinh xã hội. Theo đó, các khu nhà ở công nhân, thiết chế công đoàn, hoạt động chăm sóc sức khỏe, văn hóa tinh thần được quan tâm thường xuyên. Nhiều chương trình như “Tết sum vầy”, “Tháng công nhân”, khám sức khỏe miễn phí, hỗ trợ công nhân có hoàn cảnh khó khăn được duy trì đều đặn. Người lao động không chỉ có việc làm ổn định mà còn được đảm bảo điều kiện sống, sinh hoạt tối thiểu, được quan tâm về đời sống tinh thần. Chính điều đó tạo nên sự gắn bó lâu dài giữa người lao động với doanh nghiệp, góp phần ổn định xã hội.
An sinh xã hội tại Thái Nguyên còn được thể hiện rõ qua hệ thống y tế và chính sách bảo hiểm y tế toàn dân. Tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm y tế hằng năm duy trì từ 95% trở lên. 100% xã đạt Tiêu chí quốc gia về y tế. Hệ thống y tế được củng cố theo hướng tinh gọn, hiệu quả. Đến nay, tỉnh đạt 49 giường bệnh và 17,2 bác sĩ/10.000 dân. 100% cơ sở khám, chữa bệnh kết nối giám định điện tử với Bảo hiểm xã hội Việt Nam; 100% bệnh viện triển khai hồ sơ bệnh án điện tử. Người dân, đặc biệt là người nghèo, người yếu thế được tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe chất lượng, giảm gánh nặng chi phí khi ốm đau, bệnh tật.
Từ những mái nhà mới được dựng lên, những con đường nông thôn được mở rộng, những mô hình sinh kế đang phát triển, đến sự yên tâm của người công nhân nơi khu công nghiệp, có thể thấy rõ một điều: An sinh xã hội ở Thái Nguyên không còn là khái niệm chính sách, mà đã trở thành hơi thở của đời sống. Chính những việc làm cụ thể, những con số biết nói ấy đã củng cố niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo, điều hành của chính quyền. Người dân tin rằng, dù ở vùng cao, vùng xa hay trong khu công nghiệp đông đúc, họ đều được quan tâm, chăm lo. Và trên hành trình phát triển phía trước, với nền tảng đã được xây dựng, Thái Nguyên tiếp tục giữ vững với mục tiêu xuyên suốt là “không để ai bị bỏ lại phía sau”.