Tỉnh Thái Nguyên đã triển khai hiệu quả Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em” thuộc Chương trình Mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc và miền núi. Với nhiều mô hình thiết thực, lan tỏa sâu rộng từ trường học đến cộng đồng.
Sinh viên người DTTS tham gia triển lãm “Lên tiếng để tỏa sáng”
Thái Nguyên là địa phương triển khai hiệu quả Dự án 8 với nhiều mô hình thiết thực, phù hợp điều kiện thực tiễn vùng trung du và miền núi. Tính đến tháng 7/2025, toàn tỉnh đã thành lập và duy trì 206 Tổ truyền thông cộng đồng với gần 2.000 thành viên, trong đó hơn 50% là nam giới; 37 câu lạc bộ “Thủ lĩnh của sự thay đổi” với gần 1.000 trẻ em tham gia, gần 60% là nữ. Các mô hình này được triển khai đồng bộ từ cấp tỉnh đến cơ sở, góp phần thay đổi nhận thức, hành vi về bình đẳng giới trong cộng đồng.
Là trung tâm giáo dục lớn của khu vực trung du và miền núi phía Bắc, Thái Nguyên không chỉ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn là nơi hội tụ đông đảo sinh viên dân tộc thiểu số (DTTS) đến từ các tỉnh miền núi phía Bắc. Chính vì vậy, việc tổ chức toạ đàm “Thắp sáng tương lai” tại Trường Đại học sư phạm đã thể hiện rõ định hướng đưa chính sách bình đẳng giới đi vào chiều sâu, gắn với môi trường giáo dục, nơi hình thành nhân cách, tư duy và trách nhiệm xã hội của thế hệ trẻ.
Tọa đàm diễn ra trong không khí cởi mở, gần gũi, tạo điều kiện để sinh viên DTTS chia sẻ những trải nghiệm thực tế về rào cản giới, về vai trò của gia đình, người mẹ, người thầy trong hành trình học tập và trưởng thành của mỗi cá nhân. Chương trình gồm nhiều hoạt động ý nghĩa như: Chiếu phim tài liệu ngắn “Thư gửi mẹ”, thuyết trình và trao giải cuộc thi sáng tạo “Lên tiếng để tỏa sáng”. Những hình ảnh chân thực trong bộ phim đã chạm đến cảm xúc của đông đảo sinh viên, đặc biệt là những em đến từ vùng đồng bào DTTS của Thái Nguyên và các tỉnh lân cận.
Cuộc thi “Lên tiếng để tỏa sáng” được phát động hơn một tháng, thu hút sinh viên của nhiều trường đại học, cao đẳng, trong đó lực lượng sinh viên đang học tập tại Thái Nguyên chiếm tỷ lệ lớn. Nhiều tác phẩm thể hiện góc nhìn sâu sắc về bất bình đẳng giới, tảo hôn, định kiến giới trong giáo dục và cơ hội tiếp cận học tập của trẻ em gái vùng khó khăn.
Sinh viên Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên gửi gắm thông điệp ý nghĩa về bình đẳng giới
Trong khuôn khổ chương trình, triển lãm “Lên tiếng để tỏa sáng” đã tạo nên không gian trực quan sinh động ngay tại khuôn viên Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên. Mỗi tác phẩm trưng bày là một câu chuyện, một trăn trở của sinh viên Thái Nguyên về những vấn đề giới trong môi trường học đường, trong gia đình và cộng đồng.
Khu vực tương tác “Thắp lửa hành động” thu hút đông đảo sinh viên tham gia, nơi các em viết thông điệp, cam kết hành động vì bình đẳng giới, vì tương lai của phụ nữ và trẻ em vùng DTTS. Đây cũng chính là cách để chính sách của Đảng và Nhà nước được chuyển hóa thành nhận thức và hành động cụ thể trong đời sống sinh viên.
Trao đổi về nội dung này, PGS.TS Từ Quang Tân, Phó Hiệu Trưởng Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên cho biết: Dự án 8, “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em” trong Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi là một chủ trương lớn, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc của Đảng và Nhà nước. Dự án không chỉ hướng tới việc thay đổi nhận thức, xóa bỏ định kiến và khuôn mẫu giới, mà còn góp phần tạo điều kiện để phụ nữ và trẻ em được lắng nghe, được tham gia, được phát triển và được bảo vệ một cách thực chất.
Với quy mô đào tạo gần 7.000 sinh viên đại học chính quy mỗi năm, trong đó có gần 50% là sinh viên DTTS, nhà trường đặc biệt trân trọng những hoạt động truyền thông sáng tạo, gần gũi với sinh viên, có tác động, lan tỏa tới người học. Tin tưởng rằng, thông qua chương trình “Thắp sáng tương lai” và “Lên tiếng để tỏa sáng” các em sinh viên sẽ bồi đắp lòng nhân ái, ý thức công dân và ước nguyện đóng góp cho cộng đồng, từ đó có những hành động thiết thực để góp sức vào kỉ nguyên vươn mình của đất nước.
Em Lò Thị Trang, dân tộc Thái, sinh viên Khoa Sư phạm Sinh học K60, Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên chia sẻ về dự án của nhóm
Là sinh viên Khoa Sư phạm Sinh học K60, Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên, em Lò Thị Trang, dân tộc Thái, chia sẻ: “Thông qua các hoạt động của Dự án 8 và Câu lạc bộ ‘Bạn xứng đáng’, em được trang bị kiến thức về giáo dục giới tính, sức khỏe sinh sản, bình đẳng giới. Khi trở về bản làng ở Điện Biên hay học tập tại Thái Nguyên em tin rằng mình có thể góp phần thay đổi nhận thức của cộng đồng.”
Còn đối với em Mua Mí Dế, sinh viên Phân hiệu Đại học Thái Nguyên tại Hà Giang, em mong muốn các chương trình như “Thắp sáng tương lai” sẽ tiếp tục được tổ chức với nhiều hoạt động ý nghĩa, để sinh viên DTTS có thêm cơ hội lên tiếng, khẳng định vai trò và trách nhiệm của mình với cộng đồng.
Bà Nguyễn Thị Tuyết, Giám đốc Bảo tàng Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam nhấn mạnh vai trò của giáo dục trong việc xây dựng xã hội bình đẳng, bà Nguyễn Thị Tuyết khẳng định: “Thầy cô là ngọn lửa thắp lên trong mỗi trái tim học trò niềm tin và nghị lực. Nếu người thầy là ngọn lửa, thì giáo dục chính là mảnh đất để những ngọn lửa ấy lan tỏa lâu dài và bền vững.”
Theo Giám đốc Bảo tàng Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, với đặc thù là tỉnh có đông đồng bào DTTS sinh sống và học tập, Thái Nguyên giữ vai trò quan trọng trong việc đào tạo đội ngũ giáo viên có hiểu biết sâu sắc về văn hóa, giới và phát triển con người.
Dự án 8, “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em” trong Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi là một chủ trương lớn, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc của Đảng và Nhà nước
Có thể thấy rằng, từ giảng đường những thông điệp về bình đẳng giới, trao quyền cho phụ nữ và trẻ em sẽ tiếp tục được lan tỏa tới các bản làng, trường học vùng cao. Với truyền thống hiếu học, vị thế trung tâm giáo dục của vùng trung du và miền núi phía Bắc, Thái Nguyên đã và đang từng bước khẳng định vai trò là “điểm sáng” trong việc gắn kết chính sách dân tộc với giáo dục, góp phần xây dựng xã hội phát triển bền vững, công bằng và không ai bị bỏ lại phía sau.